Utrechtse inwoners worden Bermscouts in strijd tegen bijensterfte

mei 28, 2026

Inwoners van Baarn, Bunnik en De Bilt worden Bermscouts in strijd tegen bijensterfte 

Voor het eerst brengen inwoners systematisch de bermkwaliteit in de provincie Utrecht in kaart. In drie gemeenten starten vrijwilligers deze lente als Bermscouts: opgeleid om bloemen in bermen te herkennen, te tellen en te monitoren. De data die zij verzamelen helpen gemeenten hun bermbeheer te verbeteren.  

Bloemrijke bermen zijn onmisbaar 

Het gaat niet goed met de insecten in Nederland. Uit de Nationale Bijentelling van 2026 blijkt dat de hommel sinds 2018 met maar liefst 40% is afgenomen (NOS). Bloemrijke bermen zijn van levensbelang voor bijen, vlinders en andere insecten. Toch is er weinig bekend over de staat van de bermen in de praktijk. Dat verandert nu.

“In Nederland liggen duizenden kilometers bermen langs wegen en fietspaden. Als die bloemrijk zijn en ecologisch worden beheerd, kunnen ze samen een groot netwerk vormen voor insecten,” zegt Josja Veraart, directeur van de Natuur en Milieufederatie Utrecht. “Maar daarvoor is wel inzicht nodig in waar bloemen groeien en waar nog kansen liggen.” 

Bermscouts voor beter bermbeheer 

De Natuur en Milieufederatie Utrecht en FLORON lanceren in de provincie Utrecht het project Bermscouts: een citizen science-initiatief waarbij inwoners worden opgeleid tot ‘Bermscouts’ en de kwaliteit van bermen in kaart brengen. Gewapend met een zoekkaart brengen ze de Nectarindex, een wetenschappelijke methode om de nectar- en bloemenwaarde van bermen te meten, in kaart. De verzamelde gegevens worden gedeeld met de gemeenten, zodat bermbeheer indien nodig concreet verbeterd kan worden. Dit jaar start het project in de gemeenten Baarn, Bunnik en De Bilt.

“De Nectarindex voorziet in een behoefte bij bermbeheerders om de effecten van het beheer op de bermvegetatie te kunnen volgen én bijsturen” – Edwin Dijkhuis, FLORON

Inwoners als sleutel tot meer natuur 

Veel gemeenten willen hun bermbeheer verduurzamen, bijvoorbeeld door minder regelmatig of op andere momenten te maaien. Tegelijk ontbreekt vaak actuele informatie over de ecologische kwaliteit van bermen. Het project Bermscouts maakt die kennis lokaal beschikbaar, met hulp van inwoners die dagelijks de bermen zien.

“Ik heb heel veel zin om samen met de andere vrijwilligers en de gemeente de kwaliteit van de bermen te onderzoeken.” – deelnemer uit Bunnik tijdens de opleidingsdag

Samenwerking tussen inwoners en gemeenten 

Aan het einde van het meetseizoen komen alle Bermscouts en vertegenwoordigers van de deelnemende gemeenten samen tijdens een terugkomdag, waar de resultaten worden vertaald naar concrete aanbevelingen voor hun gemeente. Projectleider Isabel Kruisheer hoopt dat het project zich in de toekomst uitbreidt naar meer gemeenten in de provincie Utrecht: “Hoe mooi zou het zijn als alle gemeenten ecologisch bermbeheer toepassen en monitoren, zodat onze bermen één groot bloemennetwerk worden voor insecten”.