Ton (De Fietswerkplaats): “Ik kijk liever naar mogelijkheden dan naar problemen”
De route van Ton naar De Fietswerkplaats was allesbehalve rechtlijnig. Hij studeerde af als dramatherapeut, rolde daarna het filmvak in, werkte in de psychiatrie en begon later een eigen re-integratiebureau.
“Ik was altijd meer geïnteresseerd in de mogelijkheden van mensen dan in hun problemen,” zegt Ton.
‘Mijn medewerkers hebben er meer verstand van’
Fietsen opknappen deed hij eigenlijk zijn hele leven al: als student, in de psychiatrie en nu in De Fietswerkplaats. Toch noemt hij zichzelf geen allround fietsenmaker. “Ik heb geen diploma’s en ik repareer maar een beperkt aantal soorten fietsen. Mijn medewerkers hebben er gelukkig meer verstand van,” zegt hij lachend. “Ik ben vooral een regelaar, producent en schrijver. Of gewoon: coördinator. Daar ligt mijn kracht.”
Bij De Fietswerkplaats in Amersfoort krijgen oude fietsen een nieuw leven. Maar minstens zo belangrijk: mensen krijgen er de kans om mee te doen. Initiatiefnemer Ton Beckers begon twaalf jaar geleden klein, met een paar dagdelen per week. Inmiddels is De Fietswerkplaats een zelfstandige onderneming met drie betaalde krachten en acht vrijwilligers met een afstand tot de arbeidsmarkt.
“Een van mijn cliënten zocht werk als fietsenmaker,” vertelt Ton. “Niemand in de omgeving wilde hem hebben. Toen ben ik zelf gestart.”
Van links naar rechts: Reza, Ronald, burgemeester Bolsius, Ton, Janam. Fotograaf: Danielle van Wallinga
Een circulair bedrijf zonder subsidie
De Fietswerkplaats werkt uitsluitend met fietsen die mensen doneren. In twaalf jaar tijd zijn zo al bijna 11.000 fietsen van de sloop gered. In 2025 maakte de onderneming een omzet richting de twee ton. En dat zonder subsidie.
Daarmee laat Ton zien dat circulariteit niet alleen een mooi ideaal is, maar ook een praktisch verdienmodel kan zijn. De Fietswerkplaats is een reguliere onderneming, een VOF, en draait op de combinatie van hergebruik, vakmanschap, sociale betrokkenheid en ondernemerschap.
“Als we zoveel fietsen weggooien, dan kan het toch ook grootschalig?” schrijft De Fietswerkplaats op de eigen site. “De Fietswerkplaats laat zien dat dat kan. Met een mix van betaalde banen en vrijwilligers, zonder subsidie.” (defietswerkplaats.eu)
Samenwerken met lokale partners
De kracht van De Fietswerkplaats zit niet alleen in de werkplaats zelf, maar ook in het netwerk eromheen. Zo werkt Ton samen met het ANWB Kinderfietsenplan, dat regelmatig partijen fietsen brengt. Ook zijn er samenwerkingen met de Voedselbank, Stichting Leergeld en het Caritasfonds van de kerken.
Deze organisaties werken met bonnen die mensen bij De Fietswerkplaats kunnen inleveren. Zij krijgen daarmee gratis een fiets, waarna De Fietswerkplaats de bon kan factureren. Zo ontstaat een systeem waarin fietsen, geld en maatschappelijke waarde lokaal blijven circuleren.
De grootste hobbel: ruimte vinden
Wie een initiatief als De Fietswerkplaats wil starten, moet volgens Ton niet onderschatten hoe belangrijk een goede locatie is.
“Het vinden van een geschikte ruimte is niet eenvoudig. Dat heeft ons in de afgelopen jaren heel wat bloed, zweet en tranen gekost.”
Mede dankzij de hulp van verschillende politieke partijen in Amersfoort vond De Fietswerkplaats uiteindelijk een geschikte plek. Maar vanzelf ging dat niet. Een werkplaats heeft ruimte nodig: voor fietsen, onderdelen, gereedschap, werkplekken en klanten. Zonder goede locatie is doorgroeien lastig.
“Zonder website besta je niet”
Ton deelt zijn ervaringen graag met anderen. Daarom heeft De Fietswerkplaats sinds kort een extra pagina op de website toegevoegd, onder de noemer “Begin zelf”. Daar beschrijven ze hoe zij hun aanpak hebben opgebouwd en hopen ze anderen te inspireren om ook een fietswerkplaats te starten.
Zijn belangrijkste tip? Zorg dat je zichtbaar bent.
“Zonder website besta je niet. Dan ben je onvindbaar.”
Ook lokale publiciteit is volgens Ton van levensbelang. Toen De Fietswerkplaats de mijlpaal van 7.000 gedoneerde fietsen bereikte, maakten ze daar een feestelijk moment van. De lokale krant vierde mee. Ook de jaarlijkse “kerstboom” van fietswielen levert regelmatig aandacht op.
En die aandacht is hard nodig, zegt Ton. Want hoe meer mensen De Fietswerkplaats kennen, hoe meer fietsen er binnenkomen. En hoe meer fietsen er binnenkomen, hoe meer mensen geholpen kunnen worden.
Tips van Ton voor andere aanpakkers
Voor iedereen die zelf aan de slag wil met een circulair initiatief, heeft Ton een paar lessen uit de praktijk:
- Begin met wat er al is: spullen, mensen, kennis en lokale betrokkenheid.
- Zorg dat je zichtbaar bent, met een duidelijke website en lokale publiciteit.
- Bouw aan een netwerk van maatschappelijke partners.
- Onderschat het belang van een goede locatie niet.
- Maak mijlpalen zichtbaar en vier successen.
- Durf kennis te delen, zodat anderen jouw aanpak kunnen overnemen.
Van Amersfoort naar andere steden
Ton hoeft geen tweede vestiging van De Fietswerkplaats. Wat hij wél hoopt, is dat anderen het concept oppakken. Want als het in Amersfoort kan, waarom dan niet in Apeldoorn, Alkmaar, Eindhoven of Den Bosch?
Met De Fietswerkplaats laat Ton zien hoe circulaire economie er in de praktijk uit kan zien: lokaal, sociaal en ondernemend. Afgedankte fietsen worden weer bruikbaar, onderdelen krijgen een tweede leven en mensen krijgen een plek waar hun talenten ertoe doen.
Tekst door: Lieke Geene (NMU)
Ken of ben jij een aanpakker die ook podium verdient? Neem dan contact op!
Kristian Mussche
Communicatie