Natuur en Milieufederatie Utrecht | NMU Samen voor een mooi en duurzaam Utrecht
Menu
Impact

Impact

Hieronder lichten we specifieker toe hoe de NMU aankijkt tegen verschillende aspecten die relevant zijn bij ontwikkeling van windprojecten, en het creëren van meerwaarde voor:

  • Energie van en voor mensen
  • Maatschappelijke meerwaarde
  • Betrekken omgeving
  • Natuur
  • Landschap
  • Werkgelegenheid

1. Energie van en voor mensen

Energievoorziening van de toekomst is in de ogen van de NMU  duurzaam opgewekte energie van en voor de mensen. Vandaar onze lobby voor een participatieve aanpak en de inzet van coöperaties. We hopen dat veel mensen in de toekomst trotse (mede-)eigenaren zijn van hun eigen energie-opwekkers, waaronder windmolens.  Bovendien blijkt dat veel mensen windmolens niet lelijk vinden, maar zien als een positief baken voor een schone en duurzame toekomst. Ze zijn er trots op dat Utrecht een positieve bijdrage levert aan de oplossing van het klimaatprobleem.

2. Maatschappelijke meerwaarde

Windenergie leent zich heel goed voor het creëren van maatschappelijke meerwaarde. Wij vinden dat windprojecten moeten worden ontwikkeld met voordeel voor de omgeving.

Dit betekent dat uit de opbrengsten van windenergie voor een deel (een vooraf afgesproken percentage) of zelfs helemaal terugvloeien het gebied in. De vorm waarin, en de bestemming van de gelden kan het best met de omgeving zelf worden bepaald.

Advies voor besteding van gelden

Maar te denken valt aan de volgende mogelijkheden:

  • oprichten van een gebiedsfonds, bestuurd door lokale partijen / personen, dat gevuld wordt met een afdracht uit de opbrengst, voor:
    • aanleg en/of beheer van natuur en landschap kan uit de afdracht gefinancierd worden
    • ook niet commerciële organisaties met een algemene maatschappelijke functie zoals sportclubs, verenigingen, kerken kunnen profiteren van deze geldstroom
  • omwonenden krijgen de mogelijkheid te participeren in het windproject, door middel van aandelen, obligaties of winddelen. Inzet van energiecoöperaties is een vorm die wij van harte ondersteunen.
  • afgesproken kan worden dat bij een rendement uit een windproject dat hoger uitvalt dan wat afgesproken is met de deelnemers, een afdracht plaatsvindt naar een algemene pot waaruit nieuwe duurzame projecten gefinancierd worden (ook hier kan een energiecoöperatie een rol hebben).
  • mensen die hinder ondervinden op gebied van geluid en slagschaduw, verdienen extra tegemoetkoming uit de opbrengst van de windmolens
  • Waar natuur en landschap hinder ondervinden, kunnen compenserende maatregelen getroffen worden, gefinancierd uit opbrengst van de turbines. Ook bestaat de mogelijkheid natuur en landschapswaarden te versterken en ontwikkelen door te investeren in natuur en natuurinclusieve landbouw.

3. Betrekken omgeving

De NMU staat voor een participatieve aanpak. Dat wil zeggen dat de omgeving betrokken wordt bij de plannen voor wind. Vanaf eerste idee tot en met de exploitatie. Dat wil zeggen dat ook bij locatiekeuze de omgeving betrokken wordt.

De NMU vindt dat de lokale overheden goed omgevingsmanagement moeten voeren. Vanaf het begin van het traject dient zeer duidelijk te zijn welke stappen wanneer, door wie gezet worden. En waarover (dus binnen welke gestelde kaders), wanneer en op welke wijze betrokkenheid  mogelijk is. Ook is het van belang dat verschillende overheden dezelfde boodschap zenden. Het inzetten van een onafhankelijke procesmanager behoort tot de mogelijkheden.

Om het beoogde participatieproces goed vorm te geven is het vooraf veiligstellen van grondposities contraproductief.  We pleiten dan ook om vanuit een gemeenschappelijk perspectief locaties te ontwikkelen. Samen met de lokale gemeenschap en natuur en landschapsorganisaties. We zijn van mening dat het nodig is op dit vlak zaken wettelijk te regelen, zeker nu windturbines steeds groter worden.

4. Natuur

De NMU hecht belang aan natuur en aanwezige natuurwaarden en zetten zich ervoor in om de biodiversiteit binnen en buiten natuurgebieden te versterken. Windenergie biedt daarvoor kansen, bijvoorbeeld door verdienmodellen te ontwikkelen voor natuur-inclusieve landbouw.  Ook kan met de opbrengsten uit windmolens, aanvullend op de bestaande natuurgebieden (zoals het Natuurnetwerk) nieuwe natuur worden aangelegd.

We sluiten windprojecten in natuurgebieden niet bij voorbaat uit. Wel vinden wij het van belang dat er een afweging wordt gemaakt tussen de belangen ‘duurzame energie’  enerzijds en effecten op  de natuur anderzijds. Zo zijn wij voorzichtig met projecten in Vogelrichtlijngebieden, weidevogelkerngebieden en ganzenrustgebieden.  Ook waar kwetsbare soorten als bijvoorbeeld de vleermuis voorkomen, zijn wij terughoudend.

De NMU is van mening dat ieder project maatwerk is. Er moet altijd onderzoek gedaan worden naar effecten op de natuur en als die er zijn, hoe maatregelen getroffen kunnen worden om deze effecten teniet te doen dan wel te verkleinen. Ook hier is het creëren van meerwaarde ons uitgangspunt.

De NMU vindt dat er vanuit de overheid én de windsector geld beschikbaar moet komen voor – ook locatiespecifiek – onderzoek (incl. monitoring) naar mogelijke effecten op kwetsbare en beschermde soorten. Tegelijkertijd realiseren we ons dat er al veel onderzoek is gedaan.

Daarbij moet nadrukkelijk gekeken worden naar verschil in effecten op natuur tussen verschillende soorten, groottes en opstellingen van windturbines. Wij vinden het belangrijk dat bij aanvang van de planvorming het belang van natuur en landschap nadrukkelijk in de afweging meegenomen wordt.

Om ervoor te zorgen dat weerstand van omwonenden niet leidt tot verschuiving naar ‘lege’ en dus natuurgebieden, vinden wij het belangrijk ook projecten in stedelijk gebied te ondersteunen.

5. Landschap

De NMU draagt zorg voor een mooi landschap. Maar de NMU is zich er van bewust dat dit landschap nu al verandert en nog verder zal veranderen. Het is belangrijk dat we deze ontwikkeling begeleiden en dat we bewustzijn creëren over het veranderend landschap. Windturbines kunnen in de juiste opstelling bijvoorbeeld karakteristieke lijnen in het landschap (infrastructuur, ontginningslijnen) benadrukken en daarmee een toegevoegde waarde aan het landschap leveren.

Windmolens zijn vanzelfsprekend zichtbaar in het landschap, maar dit betekent niet automatisch dat ook de openheid van het hele landschap zal worden aangetast. Turbines worden steeds groter en hoger en draaien rustiger, met een minder storend effect op  het landschap dan de oudere versies.

Tot slot is het belangrijk te realiseren dat windturbines een tijdelijke oplossing zijn. Over 15 a 20 jaar, wanneer de windturbines vervangen zouden moeten worden, is windenergie op land waarschijnlijk niet meer de meest rendabele vorm van duurzame energie. Dan maken we massaal gebruik van andere duurzame energiebronnen. Vergeleken met de bouw van een bedrijventerrein of woonwijk is de invloed van windmolens op het landschap op de lange termijn veel kleiner.

Wij kunnen en willen daarvoor graag een intermediaire rol spelen tussen ontwikkelaar, landschapsorganisaties en bewoners.

Video's
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en blijf op de hoogte van onze activiteiten:
Inschrijven
Volg ons via social media en neem deel aan de discussie:
Wij worden gesteund door: Nationale Postcode Loterij en de Natuur en Milieufederatie Utrecht Utrecht
Wij hebben: CBF ANBI