NMU » Blog » Natura 2000: natuur en economie gaan heel goed samen

Natura 2000: natuur en economie gaan heel goed samen

Geschreven door Joris Hogenboom op 29/04/2010

De laatste maanden is er veel discussie over Natura 2000, het Europees netwerk van topnatuurgebieden. Dat zou te star zijn en te weinig ruimte laten aan economische activiteiten, zou te veel gericht zijn op planten en dieren en niet op mensen, zou zijn doorgeschoten in juridische regels en te weinig ruimte laten aan creativiteit.

Het dieptepunt was wel de brief van premier Balkenende aan EU voorzitter Barroso in januari, waarin hij vraagt om versoepeling van de regels, omdat deze de balans tussen economie en natuur zouden verstoren en daarmee het maatschappelijk draagvlak zouden ondermijnen.

Laat Natura 2000 nu juist in het leven geroepen zijn om de snelle achteruitgang van de natuur tot staan te brengen en een balans tussen natuur en economie te creëren. Want die balans is er helemaal niet, zoals we allen weten. De weegschaal slaat hard door, maar naar de andere kant dan Balkenende bedoelde. In Nederland neemt de biodiversiteit nog steeds af, zoals het Planbureau voor de Leefomgeving jaarlijks in kaart brengt. Alle mooie beleidsvoornemens van decennia ten spijt, lukt het niet om de natuur werkelijk veilig te stellen. Met de ecologische hoofdstructuur doen we een goede poging om nieuwe natuurgebieden te ontwikkelen. Maar de uitvoering daarvan hapert en de achteruitgang van veel planten en dieren stoppen we er nog niet mee.

Heel veel mensen maken zich hier zorgen over en willen dat dit verandert. 4 Miljoen leden van natuur- en milieuorganisaties in Nederland willen dat er écht een evenwicht komt waardoor de natuur niet langer het onderspit delft. Er is dus juist een enorm maatschappelijk draagvlak voor beleid dat werkt en bestuurders die hun rug recht houden. En dit is nu net waarvoor Natura 2000 in het leven is geroepen.

Natura 2000 moet de basis bieden om het tij te keren. Met juridische regels, inderdaad, die ook nog door Brussel worden gecontroleerd. Daar is niets mis mee, ze zijn democratisch tot stand gekomen en berusten op een groot draagvlak. En ze zijn hard nodig, zoals ook de lankmoedigheid van nationale politici laat zien. Zoals Barroso in zijn antwoord ook aangaf, betekent deze regelgeving helemaal niet dat de economie op slot gaat. Natura 2000 heeft veel oog voor bestaande bedrijvigheid en de uitvoering van maatregelen wordt afgestemd op wat economisch haalbaar is. Daar kan veel tijd voor worden genomen. Door op regionaal niveau goede plannen te maken kan een balans gevonden worden waardoor ook ondernemers ermee uit de voeten kunnen (naast al die ondernemers die veel profijt hebben van natuur).

We hebben daarbij wél nodig dat politieke leiders en bestuurders een andere toon zetten in het debat over natuur en Natura 2000. Een toon die uitstraalt: natuur is belangrijk, natuur is goed voor mensen en natuur draagt in hoge mate bij aan de economie. Een boodschap die luidt: we moeten de natuur in Nederland er boven op helpen, net zoals we dat van belang vinden voor de natuur elders op de wereld. Met zo’n houding is het ook voor natuur- en milieuorganisaties mogelijk om constructief mee te denken en te praten, zodat we oplossingen kunnen vinden voor bijvoorbeeld boeren nabij natuurgebieden die een overgangsperiode nodig hebben bij de uitvoering van maatregelen. Want we kunnen er dan op vertrouwen dat we geleidelijk aan stappen zetten die de goede kant opgaan.

Politici die in alles uitstralen dat ze het natuurbeleid willen ondergraven, of dat ook daadwerkelijk doen als de kans zich voordoet, dragen zelf bij aan een verharding van de strijd van natuurbeschermers die op zoek zijn naar strohalmen om de balans tussen natuur en economie tot stand te brengen.
Belangenbehartigers voor economie en natuur kunnen samen goede plannen maken mits politici marchanderen met het één noch het ander.

Joris Hogenboom – directeur NMU

j.hogenboom@nmu.nl

Blogoverzicht