Reactie NMU op Landbouwvisie provincie Utrecht

07/10/2011 - De NMU reageert bij de provincie Utrecht op de Landbouwvisie van de provincie. De visie heeft de titel Duurzame groei in een gevarieerd landschap meegekregen. Dat belooft veel, maar de uitwerking is volgens de NMU te beperkt. De NMU stelt dit in een brief aan de statenleden van de commissie Ruimte, Groen en Water.

Hieronder de brief zoals die is verstuurd naar de provincie Utrecht:

Met belangstelling heeft de Natuur en Milieufederatie Utrecht (NMU) de Landbouwvisie gelezen. De titel van de visie ‘duurzame groei in een gevarieerd landschap’ spreekt ons bijzonder aan. De uitwerking hiervan bij nadere lezing, stemt ons minder positief.

Die onderdelen van de visie die via het ruimtelijke spoor van de Provinciale Ruimtelijke Structuurvisie doorwerken, zullen we in onze reactie op de PRS meenemen en laten we nu buiten beschouwing. In deze reactie beperken we ons tot vier aspecten:

1. de omschakeling naar een duurzame landbouw;
2. de invloed van Europees beleid op het Utrechtse landbouwbeleid;
3. klimaatadaptatie en bodemdaling;
4. de uitvoering

1. De omschakeling naar een duurzame landbouw

De titel van de landbouwvisie belooft ‘duurzame groei’. Dat is een mooi streven. Bij nadere lezing van de visie, blijkt dat deze duurzaamheid beperkt wordt ingevuld. Er blijkt vooral sprake van streven naar een duurzame economische groei van de sector en duurzame energie. De invloed op waterkwaliteit, bodemdaling, nutriënten, biodiversiteit en klimaat wordt weliswaar genoemd, maar een uitvoeringsstrategie ontbreekt. De landbouwsector op deze thema’s duurzamer te maken, is één van de grootste uitdagingen voor de landbouw. Hoe worden kringlopen van nutriënten gesloten? Hoe kan de neerwaartse trend van afnemende biodiversiteit in de landbouwgebieden worden omgebogen? Welke rol heeft de provincie hierin? De landbouwvisie geeft hier geen antwoord op.

2. De invloed van Europees beleid op het Utrechtse landbouwbeleid

De landbouw in Nederland wordt in grote mate beïnvloed en gesteund door Europees landbouwbeleid, zeker de melkveehouderij. Indirect betekent dit dat ons landschap, de waterkwaliteit en de biodiversiteit sterk wordt beïnvloed door Europa. Dat zal in de toekomst niet anders zijn. Op dit moment wordt het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) in Europa herzien. De uitkomst daarvan staat nog niet vast. Wij missen in de visie een beschouwing van de effecten van het GLB op de Utrechtse landbouw. Wat betekent dit voor waterkwaliteit, voor de biodiversiteit en voor behoud van landschapselementen als houtwallen en sloten? Zal de provincie Utrecht, wellicht in IPO verband, deelnemen aan de discussie over de uitwerking van het GLB?

3. Klimaatadaptatie en bodemdaling

In de visie missen we maatregelen en een ambitie voor klimaatadaptatie: hoe bereidt de landbouwsector en het landelijk gebied zich voor op de komende klimaatveranderingen? Om als voorbeeld te noemen: er staat in de visie dat de provincie op termijn het bodem- en watersysteem in het veenweidegebied duurzamer gaat maken. Deze termijn bedraagt enkele decennia tot 100 jaar! Dat is veel te lang en wordt niet nader uitgewerkt.

4. Uitvoering en uitwerking provinciale rol

Zoals gezegd missen we op belangrijke onderwerpen een uitvoeringsstrategie. Hierdoor is het risico groot dat de visie vrijblijvend blijft en de provincie geen actieve rol pakt om ‘duurzame groei in een gevarieerd landschap’ tot stand te brengen. Kortom, de visie vraagt om een nadere uitwerking in een uitvoeringsprogramma.

Met vriendelijke groet,

Joris Hogenboom, directeur NMU